Xesús Alonso Montero

A dimensión humana e mais o legado literario de Manuel Lueiro Rey (1916-1990) son, realmente, os que constrúen e dotan de sentido cabal este volume. A través daquelas persoas que o trataron en vida, daqueles estudosos da sua producion humanistica ou, simplemente, de quen ainda se sente preto del, Manuel Lueiro Rey. A liberdade ferida pretende actualizar e por ao dia, tanto para as xeracions mais novas coma para os seus coetaneos ainda felizmente entre nos, a traxectoria biografica do autor de Fornelos de Montes que escolleu Pontevedra para traballar e O Grove para vivir, sen esquecer o pouso humano que deixou en tantas persoas, o seu pensamento politico e, xaora, a sua extensa, e ainda hoxe pouco divulgada, producion prosistica, poetica ou ensaistica. Para esta abordaxe, o libro convocou persoas de diversas xeracions e sensibilidades distintas que participaron nel con entusiasmo, sempre converxendo no respecto e admiracion que a figura, a obra ou o legado de Lueiro suscitou neles. Velaqui, en suma, unha homenaxe literaria, dalgun xeito tamen civica, ao autor d''O sol na crista do galo, de quen se rescatan, asemade, textos literarios ineditos ou escasamente coñecidos da sua autoria, alen dun abondoso corpus fotografico e documental nunca antes publicado.A dimensión humana e mais o legado literario de Manuel Lueiro Rey (1916-1990) son, realmente, os que constrúen e dotan de sentido cabal este volume. A través daquelas persoas que o trataron en vida, daqueles estudosos da sua producion humanistica ou, simplemente, de quen ainda se sente preto del, Manuel Lueiro Rey. A liberdade ferida pretende actualizar e por ao dia, tanto para as xeracions mais novas coma para os seus coetaneos ainda felizmente entre nos, a traxectoria biografica do autor de Fornelos de Montes que escolleu Pontevedra para traballar e O Grove para vivir, sen esquecer o pouso humano que deixou en tantas persoas, o seu pensamento politico e, xaora, a sua extensa, e ainda hoxe pouco divulgada, producion prosistica, poetica ou ensaistica. Para esta abordaxe, o libro convocou persoas de diversas xeracions e sensibilidades distintas que participaron nel con entusiasmo, sempre converxendo no respecto e admiracion que a figura, a obra ou o legado de Lueiro suscitou neles. Velaqui, en suma, unha homenaxe literaria, dalgun xeito tamen civica, ao autor d''O sol na crista do galo, de quen se rescatan, asemade, textos literarios ineditos ou escasamente coñecidos da sua autoria, alen dun abondoso corpus fotografico e documental nunca antes publicado.

O profesor Xesús Alonso Montero recolle neste volume 38 traballos que publicou, entre 1962 e 1980, en revistas extragalegas, algunha tan importante e tan eficaz, para a concienciación democrática e progresista de España, como Triunfo (Madrid). Son quince os textos seus aparecidos no semanario que capitaneaba a mente lucida de Eduardo Haro Tecglen, catro deles moi extensos. Boa parte dos traballos, nesta e noutras revistas, son anteriores a morte de Franco (novembro de 1975), o que quere dicir que foron escritos para seren publicados dentro das coordenadas censorias do franquismo, se ben do tardofranquismo. Outra parte son posteriores a morte de Franco. Deles, os publicados entre novembro de 1975 e abril de 1977 (legalizacion do Partido Comunista), ainda esixian do autor un autocontrol expresivo non pequeno. En palabras de Xesus Alonso Montero: Teñase en conta que eu non escribia como un liberal de dereitas ou de centro; eu escribia desde postulados esquerdistas, as veces decididamente marxistas, falase do problema da lingua, da socioloxia da literatura ou dos escritores rebeldes que nunca oiron a chamada da revolucion. Os escritores galegos que eu explicaba os lletraferits de fora de Galicia eran escritores que estaban coa causa da esquerda, entre eles, Viqueira, Celso Emilio Ferreiro, Luis Seoane, Lorenzo Varela e Neira Vilas. Explicandoos, promocionabaos fora das nosas fronteiras, consciente sempre de que unha boa parte dos lectores extragalegos tiñan unha idea mais ou menos idilica e folclorica da nosa literatura. A esta causa, a de facer ver que existian nas Letras en galego importantes paxinas cuestionadoras, dediquei unha boa parte do meu traballo intelectual, sobre todo como conferenciante en Madrid, Barcelona, Salamanca, Paris (1967) e mais Buenos Aires e Montevideo (1969). Todo antes da morte de Franco.

Este libriño editouse en volume no ano 1974, se ben boa parte dos capítulos desa primeira edición xa se publicaran, como dispersos, en 1973. Causou naquelas datas -aínda non morrera Franco- estrañeza ou desconcerto entre os lectores que viron no protagonista, Pedro Petouto, un mestre socialista, un curioso predicador marxistizante. O autor do libro, o profesor Xesus Alonso Montero, afirma que o señor Petouto (1840-1906) existiu, ainda que, en ocasions, da a entender que o inventou para poñer na sua novelesca boca frases e cavilacions mais ou menos subversivas que a censura franquista non toleraria postas na pluma dun subdito español de 1974 que, ademais, cobraba como catedratico de literatura, do Estado.

Una de las obras fundacionales de la Sociolingüística en nuestro país. Fue publicada por vez primera en 1974 y hace varios años que desapareció de las librerías. Era preciso recuperarla. La edición q

Este libro é a biografía de Aníbal Otero Álvarez (1911-1974), filólogo que, en 1936, era, ós 25 anos, o lingüista máis versado no galego vivo e o de formación cientificamente máis moderna como foneti

É esta a biografía dun polígrafo galego, do noso último polígrafo. Versado en moitos saberes humanísticos, cómpre salientar, da rica e caudalosa bibliografía de Xosé Filgueira Valverde, os seus estudos literarios, nomeadamente os centrados na lirica medieval galega. De 1935 data a sua tese de doutoramento sobre a Cantiga CIII de Afonso X, monografia exemplar no seu tempo dentro dos estudos de Literatura Comparada. Fora do ambito galego, e autor dun gran libro sobre Cames e de estudos valiosos sobre Cervantes, Gongora, Paul Claudel...Nesta Biografia intelectual non se elude a actitude, nos anos da Guerra Civil e seguintes, de quen foi dirixente do Partido Galeguista de 1931 a 1933, e de quen, xa fora do Partido, vota SI no plebiscito de autonomia do 28 de xuño de 1936. Do que se trata e de entender o seu comportamento neses convulsos anos (e o doutros: Vicente Risco, Alvaro Cunqueiro...). Desde 1942 ata a sua morte, Filgueira Valverde foi, o seu xeito, un obreiro da Causa galega, como diagnosticara Alexandre Boveda en 1935.A inxente, valiosisima e polifacetica bibliografia de Filgueira Valverde e un dos grandes capitulos da cultura galega da Galicia moderna e contemporanea.É esta a biografía dun polígrafo galego, do noso último polígrafo. Versado en moitos saberes humanísticos, cómpre salientar, da rica e caudalosa bibliografía de Xosé Filgueira Valverde, os seus estudos literarios, nomeadamente os centrados na lirica medieval galega. De 1935 data a sua tese de doutoramento sobre a Cantiga CIII de Afonso X, monografia exemplar no seu tempo dentro dos estudos de Literatura Comparada. Fora do ambito galego, e autor dun gran libro sobre Cames e de estudos valiosos sobre Cervantes, Gongora, Paul Claudel...Nesta Biografia intelectual non se elude a actitude, nos anos da Guerra Civil e seguintes, de quen foi dirixente do Partido Galeguista de 1931 a 1933, e de quen, xa fora do Partido, vota SI no plebiscito de autonomia do 28 de xuño de 1936. Do que se trata e de entender o seu comportamento neses convulsos anos (e o doutros: Vicente Risco, Alvaro Cunqueiro...). Desde 1942 ata a sua morte, Filgueira Valverde foi, o seu xeito, un obreiro da Causa galega, como diagnosticara Alexandre Boveda en 1935. A inxente, valiosisima e polifacetica bibliografia de Filgueira Valverde e un dos grandes capitulos da cultura galega da Galicia moderna e contemporanea.

Sólo el nombre —el mero nombre— de Antonio Machado provocaba aversión en la España más oficialista de 1940. Fue necesario que un falangista culto, “liberal” y, entonces, con mucho prestigio intelectu

Neste libro de poemas, antoloxía da produción lírica de Xesús Alonso Montero desde 1963 ata 2016, o autor exerce de «fistor», de «vate popular», pero elevando a poesía bebedora das fontes do cancione

86 autores e autoras galegos responden unha enquisa realizada polo profesor Xesús Alonso Montero.Este Dicionario da nova literatura comezou a fraguarse a finais da década dos anos sesenta do pasado seculo a traves dunha enquisa que o profesor Xesus Alonso Montero deu en distribuir entre as persoas do mundo literario galego que non tivesen obra publicada antes do ano 1936.Velaqui hoxe, mais de cincuenta anos despois, aquel proxecto en forma de libro. Oitenta e seis persoas responderon aquelas preguntas ideadas por Alonso Montero que permiten coñecer multitude de datos biograficos e, ao tempo, deseñan as preocupacions e expectativas dun tempo moi concreto da nosa historia literaria e cultural. Este singular dicionario, en edicion de Ramon Nicolas, posibilita preguntarse que cambiou na cultura galega nestes ultimos cincuenta anos e engade, ademais, unha rica e valiosa documentacion bibliografica e epistolar, alen doutros documentos de inequivoco interese para reconstruir percorridos biograficos e literarios concretos mais tamen desvela as claves dun tempo que se proxecta nos nosos dias.Este Dicionario da nova literatura comezou a fraguarse a finais da decada dos anos sesenta do pasado seculo a traves dunha enquisa que o profesor Xesus Alonso Montero deu en distribuir entre as persoas do mundo literario galego que non tivesen obra publicada antes do ano 1936.Velaqui hoxe, mais de cincuenta anos despois, aquel proxecto en forma de libro. Oitenta e seis persoas responderon aquelas preguntas ideadas por Alonso Montero que permiten coñecer multitude de datos biograficos e, ao tempo, deseñan as preocupacions e expectativas dun tempo moi concreto da nosa historia literaria e cultural. Este singular dicionario, en edicion de Ramon Nicolas, posibilita preguntarse que cambiou na cultura galega nestes ultimos cincuenta anos e engade, ademais, unha rica e valiosa documentacion bibliografica e epistolar, alen doutros documentos de inequivoco interese para reconstruir percorridos biograficos e literarios concretos mais tamen desvela as claves dun tempo que se proxecta nos nosos dias.